Velinin hakları, çocuğunuz bir özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine kaydolduğu anda başlar ve kurumun yükümlülükleriyle birebir örtüşür: RAM raporunda yazan eğitimi eksiksiz almak, her dersin sonunda ne çalışıldığını öğrenmek, gelişim kayıtlarını görmek, yapılamayan dersin telafisini istemek, MEB destekli eğitimi ücretsiz almak, biyometrik kayıt için verdiğiniz onamın amacına uygun kullanılması, istediğinizde kurum değiştirmek ve sorun yaşadığınızda ilçe millî eğitim müdürlüğüne başvurmak. Bu yazı her birini veli diliyle anlatır.
Haklarınızı bilmeniz kuruma karşı değil, kurumla birlikte çalışmak içindir: dersi düzenli izleyen ve kayıtları soran veli, çocuğunun eğitimini en çok ilerleten kişidir. Sayısal kurallar için yalnız resmî kaynaklara dayandık; tereddütte ilgili yönetmelik ve tebliğ metnini esas alın.
Ders saati hakkı: ayda 8 bireysel + 4 grup
MEB eğitim desteği kapsamında çocuğunuz her ay 8 saat bireysel ve 4 saat grup eğitimi alabilir; grup dersi yalnız raporda grup kararı varsa verilir. Bu haklar çocuğunuzundur: kurum "bu ay 6 ders yapalım" diyemez, siz de ay içinde kullanılmayan hakkı sonraki aya taşıyamazsınız. Ay sonunda kaç ders yapıldığını sormak ve MEBBİS’e bildirilen ders sayısını öğrenmek hakkınızdır. Hesap için aylık ders hakkı takibi sayfasını kullanabilirsiniz.
Yaygın uygulamada bir ders 60 dakikalık bir blok olarak planlanır; bu blok dersin kendisini, ders sonundaki aile bilgilendirmesini ve arayı birlikte içerir. Dakikaların nasıl dağıtılacağı yönetmelikle belirlenir; çocuğunuzun dersinin sürekli kısa kesildiğini düşünüyorsanız kurumdan ders programını ve ders saatlerini yazılı isteyin.
| Hak | Kurumun yükümlülüğü |
|---|---|
| Ayda 8 bireysel + 4 grup ders | Dersleri rapordaki program ve karara göre planlamak, yapılmayan dersi yapılmış göstermemek |
| Ders sonu bilgilendirme | Her dersin sonunda çalışılan hedefi ve sonucu veliye aktarmak |
| Gelişim kayıtlarını görme | BEP, PKT ve gelişim özetini istendiğinde göstermek |
| Telafi | Mevzuattaki koşullarda yapılamayan dersi telafi olarak planlamak |
| Ücretsiz eğitim | MEB destek tutarı kapsamındaki eğitim için veliden ücret almamak |
| Onam ve veri güvenliği | BKDS ve kişisel verileri yalnız amacı için, KVKK’ya uygun kullanmak |
| Nakil | Ayrılış işlemini geciktirmeden yapmak |
Ders sonu bilgilendirme ve gelişimi görme
Her dersin sonunda eğitmenin veliye o derste ne çalışıldığını ve çocuğun nasıl yaptığını aktarması beklenir (aile bilgilendirme). Bu bilgi eğitmenin ders sonunda doldurduğu PKT’den (Performans Kayıt Tablosu) gelir. Velinin görebileceği üç belge vardır: çocuğun başlangıç düzeyini gösteren Kaba Değerlendirme Formu, çalışılacak hedefleri belirleyen BEP ve her dersin PKT’si. BEP hazırlanırken veli BEP biriminin üyesidir; toplantıya çağrılmak ve hedefler hakkında görüş bildirmek hakkınızdır.
Telafi hakkı ve takibi
Ders, Bakanlık/valilik/kaymakamlık tatil kararı ya da çocuğunuzun kuruma gelememesi nedeniyle yapılamadıysa telafi dersi planlanabilir. 1 Aralık 2025’te yürürlüğe giren yönetmelik değişikliğiyle telafi eğitimi aylık bireysel üst sınırı 8’den 12 saate çıkarıldı ve telafi hakkı 24 ay ile sınırlandı; 24 aydan eski telafi hakları silinir. Kurumdan çocuğunuzun kalan telafi hakkını sormak ve telafi derslerinin de PKT ile belgelenmesini beklemek hakkınızdır. Ayrıntı için telafi dersi kuralları yazısına ve telafi takip sayfasısına bakın.
Eğitim ücretsiz mi? Ek ücret konusu
RAM raporlu çocuğun ayda 8 bireysel ve 4 grup dersi MEB eğitim desteği kapsamındadır; kurum bu dersler için ödemeyi Bakanlıktan alır. Destek tutarı her yıl Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle, bireysel ve grup eğitimi için ayrı ayrı belirlenir. Bu dersler için velinin ayrıca ücret ödemesi beklenmez. Destek kapsamı dışındaki ek dersler, raporsuz dönemde alınan dersler ya da ek hizmetler için kurumun ücret talep edip edemeyeceği ve nasıl ilan edeceği yönetmelikle düzenlenir; kurum sizden ücret istiyorsa hangi hizmet için istediğini yazılı sorun ve tereddütte ilçe millî eğitim müdürlüğüne danışın.
BKDS onamı ve KVKK
BKDS (Biyometrik Kimlik Doğrulama Sistemi), çocuğunuzun derse gerçekten geldiğini yüz tanımayla kaydeden sistemdir; kayıtlar 1 Aralık 2025’ten itibaren ödemeye esastır. Yüz imzası RAM Mobil uygulamasıyla alınır ve veliden onam formu istenir. Yüz verisi özel nitelikli kişisel veridir: onam vermeden önce verinin ne amaçla, nerede ve ne kadar süre tutulacağını, kimlerin erişebileceğini sormak ve aydınlatma metnini almak hakkınızdır. Onam, çocuğunuzun destek eğitimden yararlanabilmesi için gereklidir; ancak bu, verinin başka amaçla kullanılabileceği anlamına gelmez. BKDS’nin işleyişi için BKDS rehberine bakın.
Kurum değiştirme ve şikâyet yolu
Kurumdan memnun değilseniz çocuğunuzu başka bir merkeze nakledebilirsiniz. Çocuk aynı anda tek kurumda kayıtlı olabildiğinden önce mevcut kurumdan ayrılış işlemi yapılır, ardından yeni kurum RAM raporunu MEBBİS’te kendi üzerine alır. Ayrılışta o ayın yapılmış dersleri ve PKT’leri sizinle paylaşılmalıdır; yeni kurum KDF ile başlangıç düzeyini yeniden belirler.
Şikâyet hakkı en son başvurulan değil, en doğru sırayla kullanılan haktır. Ders sayısı, bilgilendirme ya da eğitmen değişikliği gibi konuların çoğu kurum içinde çözülür; çözülmeyenler için ilçe millî eğitim müdürlüğü inceleme merciidir. Şüpheniz yapılmayan dersin bildirilmesiyse bunu somut tarihlerle yazın; BKDS kayıtları ile bildirim karşılaştırılabilir.
- Önce kurum müdürüyle yazılı görüşün; çoğu sorun (ders saati, bilgilendirme, eğitmen değişikliği) bu aşamada çözülür.
- Çözülmezse çocuğunuzun kayıtlı olduğu ilçenin millî eğitim müdürlüğüne dilekçeyle başvurun; ders çizelgesi, PKT dökümü ve yazışmaları ekleyin.
- Yapılmayan dersin bildirildiğinden şüpheleniyorsanız bunu açıkça yazın; ilçe MEM BKDS kayıtlarıyla ders bildirimini karşılaştırabilir.
- Başvurunuzu CİMER üzerinden de iletebilirsiniz; ancak kurumun bağlı olduğu ilçe MEM inceleme merciidir.
Haklarınızı uygulamadan izlemek
Bu hakların çoğu "sorunca" değil, "görünce" işler. Kurumunuz Edisify kullanıyorsa veli uygulamasında o ayın yapılan derslerini, kalan bireysel/grup ve telafi haklarını, her dersin sonunda eğitmenin PKT’den ürettiği bilgilendirme notunu ve rapor bitiş tarihini görürsünüz; dersten 24 saat önce gelen katılım teyidi bildirimiyle gelemeyeceğiniz dersi önceden bildirir, telafi hakkınızı korursunuz.